Dyskusja o Bezwarunkowym Dochodzie Podstawowym (BDP) pasjonuje wielu i uświadamia o wadze społecznej i cywilizacyjnej jego idei i to zarówno z lewej, jak i prawej strony spectrum idei politycznych.

BDP to dochód społeczny, do którego ma prawo każdy obywatel od urodzenia aż do śmierci. Zabezpiecza każdą istotę ludzką przed życiem poniżej minimum egzystencji (ME). Jest uniwersalny, nieodpodatkowany i niezalezny od jakichkolwiek innych źródeł dochodów beneficjenta.

Dlaczego systemy ekonomiczne nie były i nie są w stanie zapewnić każdej istocie ludzkiej poziomu dochodów pozwalajacego jej na reprodukcję nie tylko prostą (odpowiednio nakarmić się), lecz i rozrzeszoną (ubrać sie, opłacić rachunki stałe, mieć dach nad głową, zapewnić sobie transport) zgodnie z wymogami Uniwersalnej Karty Praw Człowieka – Art. 25?

Udział dochodów z kapitału w wypracowanym bogactwie od starożytności dotąd jest wyższy od dochodów z pracy, która to bogactwo wytwarza . Z narodzinami kapitalizmu to tendencja ustroju ekonomicznego, w którym władza kapitału wyznacza wymiar polityczny państwa. To genetyczne obciążenie systemu. Kapitalizm to ustrój oparty na antagonistycznej sprzeczności pomiędzy własnością prywatną kapitału a społecznym charakterem pracy. W takim historycznym układzie reprodukcja kapitału może mieć miejsce tylko kosztem pracy. To ustrojowy paradoks wskazujący na strukturalną przesłankę destrukcyjnej spirali kryzysów systemu, bowiem kapitał musi podcinać gałąź, na której siedzi. Wraz ze spadkiem udziału płac w produkcie narodowym powiększa się strefa ludzi wykluczonych, żyjących na pograniczu minimum egzystencji (ME) bez gwarancji, pomimo pracy, trwałego podnoszenia stopy życiowej.

Rzeczywistość jest nieubłagana. System karmi się ludzkim życiem. BDP to podstawa demokracji. Wysokość dochodu społecznego, jakim jest BDP pokrywa ME każdej istoty i każdego gospodarstwa domowego. W warunkach polskich kształuje sie na poziomie 1600 zł dla dorosłych i 780 zł dla niepełnoletnych. Przeciętnie dla rodziny 2+2 wynosi 4756  zł (Studium o BDP).

BDP wysokosc

BDP wychodzi naprzeciw patologii eksploatacji pracy przez kapitał właściwej ustrojowi kapitalistycznemu. To więc nie łaskawe, warunkowe świadczenie pieniężne pomocowych programów socjalnych państwa, które w swoim anty demokratycznym założeniu o prymacie kapitału nad istotą społeczną legitymizują rozwarstwienie i koncentrację dochodów spowodowane przez ustrój ekonomiczny państwa. BDP to wolnościowa idea pozbawienia kapitału bezwzględnej mocy wykluczenia społecznego.

BDP stanowi zasadnicze wyzwanie polityczne dla świata życiodajnej pracy i społeczeństwa. Coraz więcej ludzi uświadamia sobie, że to idea wyzwalająca człowieka od narzuconego przez kapitał przymusu najemnej pracy zarobkowej. Stawiając na BDP nie ograniczamy się do walki o podwyżki płac, kwoty wolne od podatku, większe emerytury, czy większe świadczenia socjalne. Ubiegamy się o uspołecznienie wartości pracy, która zabezpieczy wszystkich przed życiem w wykluczeniu i ubóstwie. W tym droga do ukoronowania tej walki zwycięstwem równouprawnienia ekonomicznego i zrównoważenia społecznego.

Finansowanie BDP odbywa sie na drodze demokratyzacji społecznych stosunków produkcji i podziału. Już w tej chwili polska gospodarka przy obecnym poziomie wydajności pracy wypracowuje wystarczające środki, by móc pokryć koszty zwiążane z budżetem BDP.

BDP podzial wartosci

W miarę awansu technologicznego dzisiejsza wydajność pracy wzrośnie wykładniczo, co pozwoli zwiększać kwotę BDP.  BDP działa jako antydotum na niedemokratyczną koncentrację dochodów. Albowiem w ustroju kapitalistycznym rozwój technologii nie przekłada się per se na zwiększenie udziału pracy w produkcie. Wręcz przeciwnie. Logika reprodukcji kapitału w warunkach sposobu produkcji kapitalistycznej wraz z awansem technologicznym prowadzi do kombinacji efektu zmniejszenia udziału pracy w bogactwie, tj. postepującej likwidacji stanowisk robotniczo/pracowniczych w wyniku robotyzacji przy jednocześnej koncentracji kapitału.

BDP to krok w demokratycznej negacji władzy kapitału nad ludźmi. Stanie się zbędnym przy ostatecznym podporządkowaniu reprodukcji materialnej życia jego wymiarowi społecznemu, w którym przejście od ekonomii pieniądza i kapitału do ekonomii pracy i zasobów jest warunkiem koniecznym dla wpasowania się w kosmiczny żywot ziemi.

BDP to nieuchronny cywilizacyjny postęp na drodze mającego miejsce wejścia w obszary postkapitalizmu. W obszary uspołecznienia kapitału. Wprowadzenie BDP to wygrana w przestrzeni politycznej, ekonomicznej i kulturowej, która podminuje ideologiczną hegemonię kapitału, by stworzyć podwaliny demokratycznej alternatywy ustrojowej.

BDP to projekt emancypacyjny w walce o demokratyzację kapitału nie tylko w Europie. Każde strukturalne popchnięcie systemu kapitalistycznego na tej drodze to awans w kierunku wyzwolenia pozytywnego od homo economicus do człowieka jako istoty społecznej. To milowy krok w kierunku przetrwania i rozwoju gatunku na drodze przezwyciężenia wstecznej konstrukcji porządku kapitalistycznego.

……………………………………………………..

Nota: to Wprowadzenie do streszczenia w formie artykułu mojego eseju “Studium o BDP”. Studium ukaże się w wydaniu książkowym.

Advertisements